التهاب تیروئید یا تیروئیدیت چیست ؟

التهاب تیروئید یا تیروئيدیت به مجموعه از اختلالات گفته می شود که در آنها غده تیروئید دچار واکنش التهابی می شود. تیروئید غده ای کوچک و پروانه ای شکل در جلوی گردن است که با ترشح هورمون های تیروکسین و تری یودتیرونین ، نقش اساسی در تنظیم متابولیسم ، دمای بدن ، ضربان قلب و سطح انرژی دارد. هرگونه التهاب در این غده می تواند تعادل هورمونی بدن را بر هم بزند و علائم متنوعی ایجاد کند.

انواع التهاب تیروئيد یا تیروئيدیت چیست؟

تیروئیدیت انواع مختلفی دارد که هر کدام علت و سیر متفاوتی دارند :

تیروئيدیت هاشیموتو :

شایع ترین نوع التهاب تیروئید است که منشا خود ایمنی دارد. در این بیماری سیستم ایمنی به اشتباه به سلول های تیروئید حمله می کند ، در نتیجه عملکرد غده به تدریج کاهش یافته و فرد دچار کم کاری تیروئید می شود. این بیماری به نام پزشک ژاپنی ، هارو هاشیموتو نام گذاری شده است.

تیروئید تحت حاد :

این نوع معمولا پس از یک عفونت ویروسی بروز می کند و با درد در ناحیه گردن همراه است. التهاب باعث آزاد شدن ناگهانی هورمون های ذخیره شده می شود و فرد ابتدا علائم پرکاری تیروئید را تجربه می کند ، اما پس از مدتی ممکن است وارد فاز کم کاری شود.

تیروئیدیت پس از زایمان :

در برخی زنان چند ماه پس از زایمان التهاب تیروئید رخ می دهد. این حالت معمولا موقتی است اما در بعضی موارد می تواند به کم کاری دائمی منجر شود.

تیروئیدیت بدون درد :

این نوع شبیه تیروئیدیت پس از زایمان است اما ارتباطی با بارداری ندارد و اغلب منشا خود ایمنی دارد.

تیروئیدیت حاد عفونی :

نادرترین نوع است و به دلیل عفونت باکتریایی ایجاد می شود. این حالت با تب بالا ، درد شدید و علائم عفونی عفونت همراه است و نیاز به درمان فوری دارد.

مقالات دیگر : ازوفاژیت یا التهاب مری

علائم التهاب تیروئید یا تیروئيدیت چیست؟

علائم تیروئیدیت بسته به مرحله ی بیماری متفاوت است. در مرحله اولیه ،‌ به دلیل آزاد شدن ناگهانی هورمون ها ، فرد ممکن است علائم پرکاری تیروئید مانند تپش قلب ، اضطراب ، کاهش وزن ، تعریق زیاد و بی خوابی را تجربه کند. پس از تخلیه ذخایر هورمونی ، احتمال بروز کم کاری تیروئید وجود دارد که با خستگی ، افزایش وزن ، یبوست ، خشکی پوست ، ریزش مو و احساس سرما مشخص می شود.

در برخی انواع مانند تیروئیدیت حاد ، درد گردن که به گوش یا فک انتشار پیدا می کند از علائم شاخص است. همچنین ممکن است غده تیروئید در لمس بزرگ و حساس باشد.

علل و عوامل خطر التهاب تیروئيد یا تیروئيدیت چیست؟

علل تیروئیدیت متنوع اند و شامل واکنش های خود ایمنی ، عفونت های ویروسی یا باکتریایی ، تغییرات هورمونی پس از زایمان و حتی مصرف برخی دارو ها می شوند. سابقه خانوادگی بیماری های خود ایمنی ، جنس مونث و استرس شدید از عوامل مستعد کننده به شمار می روند.

روش های تشخیص التهاب تیروئيد یا تیروئيدیت چیست؟

تشخیص تیروئیدیت بر اساس شرح حال ، معاینه فیزیکی و آزمایش های خونی انجام می شود. اندازه گیری هورمون های T3 ،T4 ،TSH به همراه بررسی آنتی بادی های تیروئیدی در شناسایی نوع بیماری کمک می کند. در برخی موارد سونوگرافی تیروئید یا اسکن رادیونوکلئید برای ارزیابی ساختار و عملکرد غده انجام می شود.

درمان التهاب تیروئيد یا تیروئيدیت چیست؟

درمان به نوع و مرحله ی بیماری بستگی دارد. در مواردی که علائم پرکاری وجود دارد ، داروهای کنترل کننده ضربان قلب مانند بتابلوکر ها تجویز می شوند. اگر کم کاری تیروئید ایجاد شود ، ممکن است هورمون لووتیروکسین برای جبران کمبود تجویز گردد. در تیروئیدیت تحت حاد ،‌ داروهای ضدالتهاب غیر استروئیدی یا در موارد شدید تر کورتون برای کاهش التهاب به کار می روند. تیروئیدیت حاد عفونی نیازمند آنتی بیوتیک و گاهی تخلیه جراحی آبسه است.

پیش آگاهی و اهمیت پیگیری التهاب تیروئيد یا تیروئيدیت چیست؟

بیشتر انواع تیروئیدیت موقتی هستند و عملکرد تیروئید پس از چند ماه به حالت طبیعی بازمی گردد. با این حال ، برخی بیماران به کم کاری دائمی مبتلا می شوند و نیاز به درمان مادام العمر دارند. پیگیری منظم آزمایش های تیروئیدی اهمیت زیادی دارد تا از تثبیت وضعیت هورمونی اطمینان حاصل شود.

در مجموع ، التهاب تیروئید بیماری ای با طیف گسترده ای از علائم و علل است. آگاهی از نشانه ها و مراجعه به موقع به پزشک میتواند از عوارض طولانی مدت جلوگیری کرده و کیفیت زندگی بیمار را حفظ کند.

مرکز تصویربرداری نگاه – مارلیک – آتیه رشت

شماره تماس : 0133417 - 09116184803

اینستاگرام : https://instageram.com/tasvirbardarinegah

سایت : https://nmamic.ir/

آدرس : رشت – بلوار انصاری – روبروی بانک سپه – کوچه مسعود