اسپوندیلوز ستون فقرات

اسپوندیلوز ستون فقرات اصطلاحی برای ساییدگی و پارگی مرتبط با سن در ستون فقرات گردنی یا پشتی کمری فرد می باشد که دیسک های ستون فقرات را تحت تاثیر قرار می دهد و علائم آرتروز با کوچک شدن و خشک شدن دیسک ها ایجاد می کند. اسپلوندیلوز گردنی در میان ستون فقرات بسیار شایع است و در اثر افزایش سن بدتر نیز می شود و گرچه در برخی بیماران بدون علامت است.

در این مقاله به بررسی اسپوندیلوز ستون فقرات می پردازیم.

ساختار ستون فقرات و نقش دیسک ها

ستون فقرات از مهره هایی تشکیل شده که توسط دیسک های بین مهره ای از یکدیگر جدا می شوند. این دیسک ها مانند ضربه گیر عمل می کنند و امکان حرکت نرم و انعطاف پذیر بدن را فراهم می سازند. با افزایش سن ، دیسک ها آب و انعطاف خود را از دست داده و نازک تر می شوند و ارتفاع آنها کاهش می یابد. در نتیجه فاصله بین مهره ها کم شده و ممکن است زوائد استخوانی کوچکی به نام خار استخوانی شکل بگیرد. این تغییرات تدریجی ، اساس ایجاد اسپوندیلوز را تشکیل می دهند.

اسپوندیلوز ستون فقرات چیست ؟

اسپوندیلوز ستون فقرات به مجموعه تغییرات فرسایشی و دژنراتیو گفته می شود که به مرور زمان در مهره ها ، دیسک های بین مهره ای و مفاصل کوچک ستون فقرات ایجاد می گردد. این عارضه بیشتر در سنین میانسالی و سالمندی دیده می شود و در واقع بخشی از روند طبیعی افزایش سن محسوب می گردد. با این حال ، شدت علائم در افراد مختلف متفاوت است و برخی ممکنست سال ها بدون نشانه خاصی زندگی کنند ، در حالی که دیگران درد و محدودیت حرکتی قابل توجهی تجربه می کنند.

مقالات دیگر : اسپاسم عضلات چیست؟

انواع اسپوندیلوز ستون فقرات بر اساس محل درگیری

اسپوندیلوز می تواند در هر بخش از ستون فقرات ایجاد شود ، اما شایع ترین نواحی درگیر شامل موارد زیر است :

اسپوندیلوز گردنی : در ناحیه گردن رخ می دهد و می تواند باعث درد گردن ، خشکی ، سردرد های پس سری و گاهی گزگز یا بی حسی دست ها شود.
اسپوندیلوز کمری : در قسمت پایین کمر ایجاد می شود و اغلب با کمردرد مزمن ، انتشار درد به باسن و پاها و سفتی صبحگاهی همراه است.
اسپوندیلوز پشتی : کمتر شایع است اما می تواند موجب درد در ناحیه میانی پشت شود.

علائم و نشانه های اسپوندیلوز ستون فقرات

شدت علائم بسته به میزان فشار بر اعصاب یا نخاع متفاوت است. رایج ترین نشانه ها عبارتند از :

درد موضعی در گردن یا کمر
خشکی و کاهش دامنه حرکتی
احساس گزگز ، بی حسی یا ضعف عضلانی در اندام ها
تشدید درد با فعالیت طولانی مدت یا نشستن زیاد

در موارد پیشرفته ، اگر نخاع تحت فشار قرار گیرد ، ممکن است اختلال تعادل ، ضعف شدید اندام ها یا مشکلات کنترل ادرار ایجاد شود که نیاز به ارزیابی فوری پزشکی دارد.

مقالات دیگر : آشنایی با اسکولیوز ستون فقرات

عوامل خطر و زمینه ساز اسپوندیلوز ستون فقرات

اگرچه افزایش سن مهم ترین عامل بروز اسپوندیلوز است ، اما عوامل دیگری نیز نقش دارند ، از جمله :

سبک زندگی کم تحرک
چاقی و اضافه وزن
مشاغل سنگین یا حرکات تکراری
نشستن طولانی مدت با وضعیت نا مناسب
سابقه آسیب یا ضربه به ستون فقرات
زمینه ژنتیکی

نکته : استفاده مداوم از تلفن همراه و خم نگه داشتن گردن برای مدت طولانی نیز در سال های اخیر به عنوان یکی از عوامل تشدید کننده مشکلات گردنی مطرح شده است.

روش های تشخیص اسپوندیلوز ستون فقرات

پزشک ابتدا با گرفتن شرح حال و انجام معاینه فیزیکی وضعیت بیمار را بررسی می کند ، برای تائید تشخیص ، روش های تصویر برداری به کار می روند. رادیوگرافی ساده می تواند کاهش فاصله دیسک ها و تشکیل خار های استخوانی را نشان دهد. در صورت وجود علائم عصبی ، ام آر آی یا سی تی اسکن برای بررسی فشار بر ریشه های عصبی یا نخاع انجام می شود. این بررسی ها به تعیین شدت بیماری و انتخاب روش های درمانی مناسب کمک بسزایی می کند.

درمان های غیر جراحی اسپوندیلوز ستون فقرات

در بیشتر موارد ، درمان اسپوندیلوز بدون نیاز به جراحی انجام می شود. مهم ترین اقدامات درمانی شامل موارد زیر است :

مصرف دارو های ضد التهاب و مسکن برای کنترل درد
فیزیوتراپی و تمرینات کششی و تقویتی
اصلاح وضعیت نشستن و ایستادن
استفاده از وسایل حمایتی در صورت نیاز
کاهش وزن و افزایش فعالیت بدنی منظم

تمرینات تقویت عضلات مرکزی بدن نقش مهمی در کاهش فشار روی مهره ها دارند و می توانند از پیشرفت علائم جلوگیری کنند.

جراحی ؛ آخرین گزینه درمانی اسپوندیلوز ستون فقرات

اگر فشار شدید بر نخاع یا اعصاب وجود داشته باشد و درمان های محافظه کارانه موثر نباشند ، جراحی مطرح می شود. هدف جراحی ، کاهش فشار از روی اعصاب یا تثبیت مهره های ناپایدار است. با این حال ، بیشتر بیماران با روش های غیر جراحی بهبود قابل قبولی پیدا می کنند.

مرکز تصویربرداری نگاه – مارلیک – آتیه رشت

شماره تماس : 0133417 - 09116184803

اینستاگرام : https://instageram.com/tasvirbardarinegah

سایت : https://nmamic.ir/

آدرس : رشت – بلوار انصاری – روبروی بانک سپه – کوچه مسعود