‹ بازگشت

انواع ندول تیروئید

غده تیروئید با شکل پروانه ای خود ، یکی از مهم ترین ساختار های تنظیم کننده متابولیسم بدن است. با این حال ، بروز ناهنجاری هایی مانند ندول تیروئید ، موجب نگرانی بسیاری از بیماران و پزشکان می شود. ندول ها توده هایی هستند که در بافت تیروئید تشکیل شده و ماهیت آنها می تواند از یک کیست بی خطر تا یک تومور سرطانی متغیر باشد. در ادامه به توضیحاتی درباره ندول تیروئید و انواع ندول تیروئید می پردازیم.

ندول تیروئید چیست؟

تیروئید غده کوچک پروانه ای شکل در زیر گردن است که وظیفه تولید هورمونهای تیروکسین یا T4 و تری یدوتیرونین یا T3 را برعهده دارد بطوریکه این هورمونها به نوبه خود وظایفی از جمله تنظیم سوخت و ساز بدن ، تنظیم دمای بدن ، تنظیم خلق و خو و تحریک پذیری ، هضم و ضربان قلب و نبض را بر عهده دارند. ندول تیروئید شامل رشد توده غیرمعمول سلولی در غده تیروئید است که می تواند خوش خیم یا بدخیم باشد.

قابل ذکر است که بیشتر از نود درصد ندولها در بزرگسالان غیرسرطانی است اما 4 تا 6 درصد ممکنست سرطانی باشد ودر برخی موارد نشاندهنده بیماری تیروئید می باشد. از انواع ندول تیروئید می توان به ندول منفرد ، ندول معدود یا بیش از یک ندول و ندول کیستیک و ندول جامد اشاره کرد.

آشنایی با انواع ندول تیروئید

دسته بندی انواع ندول تیروئید بر اساس ویژگی های بافت شناسی

ندول کلوئیدی :

یکی از خوش خیم ترین انواع است و اغلب به صورت تصادفی در معاینات سونوگرافی های روتین تشخیص داده می شود. این ندول ها از انباشت مواد ژلاتینی به نام کلویید ، درون فولیکول های تیروئید تشکیل می گردند.

• اغلب منفرد یا بخشی از گواتر مولتی ندولار هستند.
• بدون درد و بدون تاثیر بر سطح هورمون ها
• نیاز به درمان خاصی ندارند مگر در صورت رشد زیاد

مقالات دیگر : سونوگرافی تیروئید چیست؟

ندول کیستیک ساده :

ندول کیستیک نوعی حفره مایع دار درون غده تیروئید است که گاهی در اثر خون ریزی داخلی یا تحلیل تدریجی بافت ایجاد می شود.

• به ندرت سرطانی
• در لمس نرم و گاهی ناپدید شونده
• در موارد دردناک یا بزرگ ، جراحی یا آسپیراسیون توصیه می شود.

ندول کمپلکس :

این نوع ندول ترکیبی از عناصر جامد و مایع است به گونه ای که درصد بافت جامد نقش مهمی در ارزیابی خطر بدخیمی دارد.

• ممکن است نیاز به بیوپسی داشته باشد.
• اگر جزء جامد ویژگی هایی مثل کلسیفیکاسیون یا افزایش خون رسانی داشته باشد ، خطرناک است.

انواع ندول تیروئید در زمینه بیماری های تیروئیدی

ندول در بیماری هاشیموتو :

بیماری هاشیموتو نوعی تیروئیدیت خود ایمنی است که باعث التهاب و در نهایت کم کاری تیروئید می شود. در این زمینه ، ممکن است ندول های متعددی شکل بگیرند.

• ویژگی ها : چند ندولی با زمینه التهابی ، اغلب با آنتی بادی ضد TPO مثبت
• مراقبت : ارزیابی های دوره ای برای بررسی احتمال رشد یا تغییرات مشکوک

مقالات دیگر : تفاوت کیست و ندول تیروئید

ندول در تیروئیدیت حاد :

در این وضعیت ، التهاب گذرا ناشی از ویروس باعث بزرگ شدن و دردناک شدن غده تیروئید می شود. ندول ها در این موارد معمولا گذرا هستند.

• علائم : تب ، درد گردن ، افزایش ESR
• درمان : داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی یا استروئید ها

تقسیم بندی انواع ندول تیروئيدبر اساس عملکرد هورمونی :

ندول یوتیروئید : 

این ندول ها عملکرد هورمونی ندارند و سطح هورمون های تیروئید ، در محدوده نرمال قرار دارد. پیگیری این نوع ندول بر اساس ظاهر ، سونوگرافی و علائم بالینی می باشد.

ندول های توکسیک :

این ندول ها به صورت خوردکار هورمون تیروئید تولید می کنند و ممکن است باعث پرکاری تیروئید شوند. در اسکن رادیوایزوتوپ به صورت ندول داغ ظاهر می شوند. از علائم این ندولها می توان به عصبانیت ، کاهش وزن ، تپش قلب ، بیخوابی اشاره کرد و درمان آن شامل داروهای ضد تیروئید ، ید رادیواکتیو یا جراحی است.

ندول های غیر فعال :

این ندول ها در تصویر برداری با رادیوایزوتوپ فعالیتی ندارند ، بیشتر ندول های سرد خوش خیم اند ، اما در مواردی می توانند بد خیم باشند. اهمیت این ندولها در نیاز به نمونه برداری جهت رد سرطان است.

تشخیص انواع ندول تیروئید

تشخیص انواع ندول تیروئید نیازمند رویکردی چند وجهی است که شامل موارد زیر می باشد :

1. معاینه بالینی دقیق
2. آزمایشات تیروئیدی T3  ، T4 ، ،   TSH  
3. سونوگرافی با معیار های TIRADS
4. نمونه برداری سوزنی FNA در موارد مشکوک
5. اسکن رادیوایزوتوپ در ندول های عملکردی

سخن آخر

ندول های تیروئید یک واقعیت بالینی بسیار متنوع هستند. از کیست های بی خطر تا تومور های بد خیم ، هر یک نیازمند دقت در ارزیابی ، دانش تخصصی و گاهی تصمیم گیری های حساس درمانی اند. خوشبختانه ، با پیشرفت ابزارهای تشخیصی مانند سونوگرافی پیشرفته ، طبقه بندی TIRADS و بیوپسی سوزنی ، امروزه امکان شناسایی دقیق نوع ندول و انتخاب مسیر درمانی مناسب فراهم شده است.

مرکز تصویربرداری نگاه – مارلیک – آتیه رشت

شماره تماس : 0133417 - 09116184803

اینستاگرام : https://instageram.com/tasvirbardarinegah

سایت : https://nmamic.ir/

آدرس : رشت – بلوار انصاری – روبروی بانک سپه – کوچه مسعود